عوارض صادراتی؛ ترمز دستی تولید در پیچ تحریم / مثلث طلایی معدن، صادرات، ارز پیشنهاد فوری برای جهش ارزی در شرایطی که بخشی از ظرفیتهای فولادسازی کشور به دلیل آسیبهای اخیر با کاهش تولید مواجه شده، حمیدرضا شرافت مدیرعامل شرکت صنعتی معدنی شهداب یزد و رئیس خانه معدن یزد با طرح پیشنهادی فوری خواستار حذف عوارض صادراتی محصولات معدنی شد. این طرح با هدف جلوگیری از انباشت کالا در انبارها، حفظ جریان نقدینگی واحدهای معدنی و تقویت درآمدهای ارزی کشور تدوین شده است. شرافت با تأکید بر اولویتدهی به صادرات محصولات زنجیره فولاد، این راهکار را گامی مؤثر برای تعادلبخشی به بازار داخلی و افزایش رقابتپذیری ایران در عرصه جهانی دانست. در ادامه، جزئیات این پیشنهاد و پیامدهای اقتصادی آن را در قالب پرسش و پاسخ با مدیرعامل شرکت شهداب یزد بررسی میکنیم. جناب شرافت به عنوان یک فعال معدنی بفرمایید چرا اکنون زمان مناسبی برای بازنگری در عوارض صادراتی محصولات معدنی است؟ به دلیل کاهش موقت تقاضای داخلی ناشی از آسیبدیدگی بخشی از ظرفیتهای فولادسازی، انباشت محصولات معدنی در انبارها محتمل است. صادرات بدون عوارض میتواند به عنوان سوپاپ اطمینان، فشار ناشی از این انباشت را تخلیه کرده و جریان نقدینگی واحدهای معدنی را حفظ کند. به نظر شما حذف عوارض صادراتی چه تأثیر مستقیمی بر رقابتپذیری ایران در بازارهای جهانی دارد؟ کاهش هزینه تمامشده برای خریداران خارجی، قیمت محصولات ایرانی (مانند کنسانتره و سنگآهن) را در مقایسه با رقبای منطقهای جذابتر میکند و سهم بازار ایران را در کشورهای هدف مانند چین و هند افزایش میدهد. کدام محصولات معدنی را در اولویت این پیشنهاد می دانید و چرا؟ تمرکز اصلی بر روی زنجیره فولاد است، کلوخه آهن، خوراک مستقیم کورهها، سنگآهن دانهبندی به عنوان ماده اولیه اصلی کنسانتره و کنسانتره آهن به عنوان محصول با ارزش افزوده بالاتر؛ این محصولات به دلیل حجم بالای تولید و وابستگی شدید به بازار فولاد، بیشترین آسیب را از رکود داخلی میبینند بر همین اساس در اولویت هستند. آیا حذف عوارض به معنای نادیده گرفتن نیازهای داخلی است؟ اینطور نیست این طرح با رویکرد مدیریت تعادلی طراحی شده؛ یعنی صادرات تنها مازاد تولیدی که فعلاً در داخل مصرف نمیشود را هدف میگیرد تا هم چرخ معدن بچرخد و هم امنیت تأمین مواد اولیه کارخانجات داخلی در آینده به خطر نیفتد. توضیح دهید این پیشنهاد چگونه میتواند به درآمدهای ارزی کشور کمک کند؟ تسهیل صادرات منجر به بازگشت سریعتر ارز حاصل از صادرات به چرخه اقتصادی میشود. علاوه بر این، با فعال ماندن واحدهای معدنی، از بیکاری نیروی کار و توقف سرمایهگذاریها جلوگیری شده و پایه مالیاتی این بخش نیز تقویت میگردد. چقدر نقش زمان بندی را در اجرای موفق این طرح پر رنگ می دانید؟ این یک راهکار موقت و هوشمند برای شرایط اضطراری برای بازسازی واحدهای آسیبدیده فولادی است. پس از بازگشت ظرفیتهای داخلی به مدار تولید، میتوان سیاستها را مجدداً بر اساس توازن عرضه و تقاضا بازتعریف کرد. به نظر شما اگر عوارض صادراتی حذف شود، آیا خطر خامفروشی افزایش نمییابد؟ محصولات هدف مانند کنسانتره و گندله خود محصولات فرآوریشده هستند و صادرات آنها در مقایسه با صادرات سنگ خام، ارزش افزوده بسیار بالاتری دارد. ضمن اینکه تقاضای جهانی برای محصولات با عیار بالا، مشوقی برای ارتقای تکنولوژی فرآوری در داخل است پس این فرضیه نمی تواند درست باشد. یزد به عنوان قطب اصلی تولید سنگآهن و فولاد کشور، بیشترین تأثیر را از نوسانات این زنجیره میپذیرد. بنابراین، پیشنهاد این استان میتواند به عنوان یک الگوی استانی برای سیاستگذاری کلان ملی مورد توجه قرار گیرد. روابط عمومی شرکت صنعتی معدنی شهداب
